Co to jest?

Szpik kostny jest miękką tkanką zawierającą tłuszcz, która znajduje się wewnątrz kości, m.in. w mostku (na środku klatki piersiowej), w miednicy (w kościach biodrowych) i w kościach udowych. W szpiku tkanka łączna stanowi podporę dla komórek pnia - dużych niezróżnicowanych komórek macierzystych. W miarę potrzeby komórki pnia różnicują się w kierunku krwinek białych (leukocytów), czerwonych (erytrocytów) lub płytek krwi (trombocytów). W stanie prawidłowym tylko dojrzałe krwinki przedostają się ze szpiku do krwi.

Chorobę szpiku kostnego może powodować każdy czynnik, który zaburza wytwarzanie dojrzałych krwinek lub ich prekursorów (form niedojrzałych). Zaburzenia mogą dotyczyć różnych procesów; można wyróżnić:

  • nadmierne wytwarzanie komórek jednego rodzaju; gromadzenie się tych komórek hamuje wytwarzanie innych rodzajów krwinek;
  • wytwarzanie nieprawidłowych komórek, które nie dojrzewają lub źle funkcjonują;
  • nadmierny rozrost podporowej tkanki łącznej, która uciska pozostałe komórki, powodując wytwarzanie krwinek o nieprawidłowym kształcie i hamując ich produkcję;
  • zahamowanie prawidłowego obumierania komórek, co powoduje przewagę jednej linii komórkowej;
  • zbyt małe wytwarzanie krwinek albo wytwarzanie słabych krwinek, które szybko ulegają zniszczeniu;
  • niedobór żelaza, który zaburza wytwarzanie czerwonych krwinek (mogą one także być mniejsze niż prawidłowo - tzw. mikrocyty);
  • chłoniaki i inne nowotwory złośliwe, które mogą zajmować szpik kostny, zaburzając wytwarzanie i dojrzewanie krwinek.


Krwinki

  • Krwinki białe
    Wyróżniamy pięć rodzajów białych krwinek: limfocyty, neutrofile, eozynofile, bazofile i monocyty. Krwinki te w różny sposób uczestniczą w ochronie organizmu przed zakażeniami. Neutrofile, bazofile i eozynofile zabijają i trawią bakterie. Te trzy rodzaje krwinek określa się wspólną nazwą granulocytów (komórki te zawierają ziarnistości). Monocyty także fagocytują bakterie, ale są wytwarzane szybciej od granulocytów i zwykle żyją dłużej. Limfocyty występują we krwi i w układzie chłonnym (limfatycznym); wyróżniamy dwa główne rodzaje tych krwinek: limfocyty T i B. Limfocyty T, które dojrzewają w grasicy, pomagają odróżnić własne komórki organizmu od czynników obcych. Limfocyty B wytwarzają przeciwciała - białka, które łączą się z odpowiednimi antygenami.
     
  • Krwinki czerwone
    Erytrocyty zawierają hemoglobinę (w skład której wchodzi żelazo) i zaopatrują tkanki w tlen.
     
  • Płytki krwi
    Płytki (trombocyty) są fragmentami komórek zwanych megakariocytami. Płytki uczestniczą w procesie hemostazy (w tamowaniu krwawień): zamykają ubytki w uszkodzonych naczyniach.

 

Następna strona
Treść tego artykułu była ostatnio modyfikowana 07.01.2013

This website is certified by Health On the Net Foundation. Click to verify. This site complies with the HONcode standard for trustworthy health information:
verify here.