ACT

Inne nazwy: Czas krzepnięcia po aktywacji
Oficjalna nazwa: Czas krzepnięcia po aktywacji
Powiązane badania: aPTT, PT i INR

W jakich przypadkach badanie jest wykonywane?
W jakich przypadkach badanie jest zlecane?

Co oznacza wynik?

Co jeszcze należy wiedzieć?

 

 


W jakich przypadkach badanie jest wykonywane? 

Badanie ACT służy do monitorowania dużych dawek heparyny przed, w trakcie i w krótkim czasie po zabiegach operacyjnych wymagających intensywnej terapii przeciwkrzepliwej. Wykonywane jest w przypadku, gdy oznaczenie aPTT nie ma wartości klinicznej (terapia wysokimi dawkami heparyny lub obecność antykoagulanta tocznia) lub jego wykonanie trwa zbyt długo. Oznaczenie ACT czasami wykonuje się wraz z aPTT w celu monitorowania leczniczego działania bezpośrednich inhibitorów trombiny takich jak argatroban lub bivalirudin.

do góry

W jakich przypadkach badanie jest zlecane? 

Badanie ACT zleca się po podaniu wstępnej dawki (tzw. bolusa) heparyny, przed zabiegami operacyjnymi na otwartym sercu. Podczas zabiegów chirurgicznych ACT oznacza się w odpowiednich odstępach czasu, w celu osiągnięcia i utrzymania stałego poziomu działania przeciwkrzepliwego heparyny. Po zabiegu chirurgicznym za pomocą ACT kontroluje się stan układu krzepnięcia, aż do czasu ustabilizowania się stanu pacjenta i zmniejszenia dawki podawanej heparyny. 
Czasami oznaczenie ACT wykonuje się w czasie krwotoku lub jako element przyłóżkowej oceny działania heparyny u pacjenta, zwłaszcza jeśli pacjent ma antykoagulant tocznia. Można je również wykonać u pacjentów leczonych bezpośrednim inhibitorem trombiny

do góry

 Co oznacza wynik?

 

UWAGA: Dla tego oznaczenia nie ustalono standardowych zakresów referencyjnych. Ze względu na to, że wartości referencyjne zalezą od wielu czynników takich jak: wiek, płeć, badana populacja, metoda oznaczenia, wyniki przedstawione jako wartości liczbowe mają różne znaczenie w różnych laboratoriach. Wynik powinien zawierać zakres referencyjny dla konkretnego oznaczenia. Lab Tests Online zaleca, aby pacjent przedyskutował wyniki testu z lekarzem. Dodatkowe informacje na temat zakresów referencyjnych są dostępne w rozdziale Przedziały referencyjne i ich znaczenie

Wynik ACT podawany jest w sekundach: im dłuższy czas tym bardziej upośledzone jest krzepnięcie. Podczas zabiegu operacyjnego, ACT utrzymuje się powyżej dolnej granicy wartości referencyjnych - czyli wartości, przy których u większości ludzi nie powstają skrzepy. Nie ma zgodności co do wartości tej dolnej granicy- może ona różnić się w zależności od szpitala i, do pewnego stopnia, w zależności od metody oznaczenia ACT. 
Ważne jest, aby ocenić układ krzepnięcia pacjenta na poziomie dolnego zakresu wartości ACT oraz reakcję na podaną dawkę heparyny. Ilość heparyny niezbędna do osiągnięcia i utrzymania stałego poziomu ACT (na przykład 300 sekund) może się różnić w zależności od reakcji układu krzepnięcia. W przypadku występowania zakrzepicy lub krwotoków dawkę heparyny i wartość ACT należy odpowiednio dostosować. Po operacji może wystąpić konieczność utrzymania ACT w wąskim zakresie (na przykład między 175 a 225 sekund) do czasu ustabilizowania się stanu pacjenta. 

do góry

 

Co jeszcze należy wiedzieć? 

 

Wyniki badań ACT i aPTT nie mogą być stosowane wymiennie. W niewielkim obszarze, gdzie się nakładają (górne wartości aPTT i niższe wartości ACT), wykazują słabą korelację. Wyniki obu oznaczeń należy interpretować oddzielnie. Najpierw należy dokonać oceny zapotrzebowania pacjenta na heparynę, wyrównać jej poziom w organizmie a następnie dopiero zmienić sposób monitorowania. 
Na wynik badania ACT może wpływać liczba płytek i ich czynność. Aktywowane podczas zabiegu chirurgicznego płytki krwi, bardzo często stają się bezużyteczne, a zarówno zabieg operacyjny jak i leczenie heparyną może spowodować trombocytopenię (obniżoną liczbę płytek krwi). Również temperatura krwi może wypływać na wynik ACT - krew mechanicznie filtrowana i natleniana podczas operacji wykazuje tendencję do obniżania swojej temperatury. Na wynik badania ACT mogą także wpływać nabyte i wrodzone stany, takie jak obecność przeciwciał toczniowych oraz niedobory czynników krzepnięcia.
 

do góry


Treść tego artykułu była ostatnio modyfikowana09.05.2012

This website is certified by Health On the Net Foundation. Click to verify. This site complies with the HONcode standard for trustworthy health information:
verify here.