Przegląd

pregnant woman Ciąża to okres rozwoju płodu w macicy matki, zakończony urodzeniem dziecka. Podczas ciąży u kobiety wykonuje się zazwyczaj różne badania. Dostarczają one cennych informacji medycznych już od momentu planowania poczęcia aż do pierwszych dni życia noworodka. Niektóre z badań należy wykonywać w określonym czasie, inne zleca się, kiedy zachodzi potrzeba wykrycia i leczenia stanów i problemów mogących wystąpić podczas ciąży. Jeszcze inne badania wykonuje się u kobiet z grupy podwyższonego ryzyka ze względu na wiek lub tryb życia, albo w oparciu o historię chorób występujących w rodzinie kobiety i jej partnera.
Celem badań prenatalnych jest wykrycie i rozpoznanie czynników, mogących mieć wpływ na zdrowie matki lub dziecka, oraz ocena ryzyka chorób genetycznych lub zaburzeń chromosomalnych u dziecka. Do wykonania badania zazwyczaj potrzebna jest niewielka próbka krwi, moczu lub komórek z szyjki macicy.
 
Poniżej znajdują się informacje na temat poszczególnych badań – niektóre z nich wykonuje się rutynowo, inne tylko w określonych przypadkach. W oparciu o historię medyczną kobiety lekarz może zalecić wykonanie dodatkowych badań. Przyszłych rodziców zachęca się do zadawania pytań, dotyczących ryzyka oraz korzyści płynących z badań, których wykonanie proponuje im lekarz. Więcej informacji na ten temat w języku angielskim znajduje się na stronach internetowych fundacji March of Dimes i Amerykańskiego Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób.
W tabeli znajduje się krótki opis badań: 
 

 

BADANIA PRZESIEWOWE W CIĄŻY

Lekarz oraz wiarygodne źródła informacji medycznych takie jak fundacja March of Dimes czy Amerykańskie Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób pomogą zrozumieć ryzyko i korzyści związane z każdym z testów.  

PRZYCZYNA

NAZWA TESTU

W JAKIM CELU WYKONYWANY

KIEDY WYKONYWANY

PACJENT/PRÓBKA

Badania genetyczne w kierunku chorób dziedzicznych

Badania genetyczne w kierunku chorób dziedzicznych

Sprawdzenie nosicielstwa pewnych chorób genetycznych w celu określenia ryzyka urodzenia dziecka z daną chorobą 

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze

Matka i ojciec

Badania genetyczne w kierunku zaburzeń dotyczącychhemoglobiny

Sprawdzenie nosicielstwa pewnych zaburzeń dotyczących hemoglobiny, w celu określenia ryzyka urodzenia dziecka z daną chorobą.

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze

Matka i ojciec

(próbka krwi)

Badanie na nosicielstwozmian genetycznych w kierunkumukowiscydozy

Sprawdzenie nosicielstwa zmian genetycznych w kierunku mukowiscydozy

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze

Matka i ojciec

(próbka krwi)

Badania związane z chorobami u matki, które mogą mieć negatywny wpływ na przebieg ciąży

Odporność na wirus różyczki

Sprawdzenie odporności na wirus, który może być przyczyną wad wrodzonych

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze

Matka

(próbka krwi)

Badanie na obecność przeciwciał przeciwko wirusowi upośledzenia odporności (HIV)

Badanie pod kątem zakażenia wirusem HIV. Wynik dodatni, umożliwia podjęcie działań mających na celu zmniejszenie prawdopodobieństwa  zarażenia dziecka

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze; w przypadku wysokiego ryzyka można powtórzyć w trzecim trymestrze

Matka

(próbka krwi)

Badania wkierunku rzeżączki, chlamydii i kiły

Badanie na obecność chorób przenoszonych drogą płciową, mogących spowodować poronienie lub doprowadzić do zarażenia dziecka podczas porodu

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze; w przypadku wysokiego ryzyka można powtórzyć w trzecim trymestrze

Matka (komórki z szyjki macicy, próbka moczu lub krwi, w zależności od badania).

Badanie cytologiczne

Wykrycie patologicznych komórek szyjki macicy, stanów zapalnych lub chorób przenoszonych drogą płciową

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze

Matka (komórki z szyjki macicy)

Badanie na obecność wirusa zapalenia wątroby typu B

Wykrycie zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu B

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze; w przypadku wysokiego ryzyka można powtórzyć w trzecim trymestrze

Matka (próbka krwi)

Badania na obecność wirusa Varicella zoster

Sprawdzenie odporności na wirus ospy wietrznej, który może być przyczyną wad wrodzonych

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze

Matka (próbka krwi)

Panel TORCH

Sprawdzenie odporności na toksoplazmozę i inne choroby zakaźne, które mogą być przyczyną wad wrodzonych

Przed poczęciem lub w pierwszym trymestrze; w przypadku podejrzenia obecności infekcji

Matka (próbka krwi)

Bakteryjne zapalenie pochwy

Wykrycie zakażenia mogącego spowodować przedwczesny poród

Przed poczęciem lub w przypadku wystąpienia objawów

Matka (wydzielina z pochwy)

Posiew moczu na obecność bakterii

Wykrycie bakteryjnych infekcji dróg moczowych, które mogą prowadzić do infekcji nerek lub zwiększać ryzyko przedwczesnego porodu i niskiej wagi urodzeniowej

Pierwsza wizyta kontrolna w ciąży lub pomiędzy 12. i 16. tygodniem ciąży; można powtórzyć w trzecim trymestrze.

Matka (próbka moczu)

Paciorkowiec grupy B

Wykrycie infekcji mogącej mieć wpływ na dziecko podczas porodu oraz dotyczącej macicy, dróg moczowych matki i cięć wykonanych podczas cięcia cesarskiego

Pomiędzy 35. i 37. tygodniem ciąży

Matka (wymaz z okolicy pochwy i odbytu)

Monitorowanie ciąży

Test ciążowy

Potwierdzenie ciąży

Pierwszy trymestr

Matka (próbka krwi)

Badanie przesiewowe na obecność glukozylub białka w moczu

Sprawdzenie objawów infekcji nerek lub pęcherza, cukrzycy ciążowej lub stanu przedrzucawkowego.

Każda wizyta kontrolna

Matka (próbka moczu)

Oznaczenie stężenia hemoglobiny

Badanie w kierunku niedokrwistości

Przed poczęciem i/lub na początku pierwszego trymestru; powtórnie w trzecim trymestrze

Matka (próbka krwi)

Badanie przesiewowe na obecność przeciwciał

Sprawdzenie potencjalnej niezgodności grup krwi matki i płodu (jak na przykład przeciwciała przeciwko czynnikowi Rh)

Pierwszy trymestr, powtórnie w 28. tygodniu ciąży

Matka (próbka krwi)

Badanie obciążenia glukozą / test doustnego obciążenia glukozą

Badanie w kierunku cukrzycy ciążowej

Pomiędzy 24. i 28. tygodniem ciąży

Matka (próbka krwi)

Liczba płytek krwi

Wykrycie niskiej liczby płytek krwi lub innego problemu w obrębie płytek; płytki krwi są istotnym elementem procesu krzepnięcia w przypadku krwotoku podczas porodu 

Trzeci trymestr

Matka (próbka krwi)

Wykrycie zaburzeń u płodu lub ryzyka ich wystąpienia

Badanie przesiewowe w kierunku zespołu Downa w pierwszym trymestrze

Ocena ryzyka nieprawidłowości w obrębie chromosomów u płodu, jak na przykład zespół Downa

Zazwyczaj pomiędzy 10 tygodni i 4 dni a 13 tygodni i 6 dni ciąży

Matka (próbka krwi i badanie ultrasonograficzne)

Test potrójny lub poczwórny

Ocena ryzyka nieprawidłowości w obrębie chromosomów oraz otwartych wad cewy nerwowej u płodu

Pomiędzy 15. i 20. tygodniem ciąży

Matka (próbka krwi)

Biopsja kosmówki

Wykrycie chorób chromosomowych u płodu

Pomiędzy 10. i 12. tygodniem ciąży, jeżeli są wskazania 

Matka (komórki łożyska)

Amniopunckja

Wykrycie określonych wad wrodzonych i nieprawidłowości w obrębie chromosomów u płodu

Pomiędzy 15. i 20. tygodniem ciąży, jeżeli są wskazania 

Matka (płyn owodniowy)

Kordocenteza

Wykrycie nieprawidłowości w obrębie chromosomów, chorób krwi i niektórych infekcji

Pomiędzy 18. i 22. tygodniem ciąży, jeżeli są wskazania 

Matka/płód (próbka krwi płodu uzyskana z nakłucia żyły pępowinowej)

Dojrzałość płodu/gotowość na poród

Amniopunkcja

Sprawdzenie rozwoju płuc u płodu

Po 32. tygodniu ciąży w przypadku ryzyka przedwczesnego porodu

Matka (płyn owodniowy)

Fibronektyna płodowa

Wykrycie obecności fFN, wynik ujemny z dużym prawdopodobieństwem pozwala stwierdzić, że poród NIE nastąpi w ciągu najbliższych 7 – 14 dni

Pomiędzy 26. i 34. tygodniem ciąży, jeżeli występują objawy

Matka (próbka wydzieliny z pochwy lub szyjki macicy)


 do góry

Następna strona
Treść tego artykułu była ostatnio modyfikowana 25.06.2013

This website is certified by Health On the Net Foundation. Click to verify. This site complies with the HONcode standard for trustworthy health information:
verify here.