Co to jest?

Choroba serca to ogólne określenie odnoszące się do wielu ostrych i przewlekłych chorób, zajmujących jeden lub więcej elementów mięśnia serca. Serce jest zbudowanym z tkanki mięśniowej narządem wielkości pięści, umiejscowionym po lewej stronie klatki piersiowej. Nieustannie pompuje ono krew, uderzając około 100 000 razy na dobę. Krążąca krew dostarcza tlen i składniki odżywcze do komórek całego organizmu a z nich odbiera dwutlenek węgla i produkty przemiany materii. Serce zaopatrywane jest w tlen poprzez system tętnic i żył wieńcowych. Jest ono narządem wewnątrzwydzielniczym, produkującym hormony takie jak przedsionkowy peptyd natriuretyczny (ANP) i  peptyd natriuretyczny typu B (BNP), koordynujące pracę serca i naczyń krwionośnych oraz nerek.

Wnętrze serca jest pustą jamą. Jest ono podzielone podłużną przegrodą na dwie części. Każda z nich składa się z dwóch jam - przedsionka na górze i komory na dole. Krew żylna dociera do serca poprzez prawy przedsionek. Następnie prawa komora pompuje ją do płuc. Natleniona krew z płuc dociera do lewego przedsionka serca, skąd za pośrednictwem lewej komory trafia do tętnic, które rozprowadzają ją po całym organizmie. Kierunek oraz szybkość przepływu krwi przez komory serca regulują cztery zastawki. To właśnie ich otwieranie i zamykanie powoduje charakterystyczny odgłos bicia serca. Warstwa wyściełająca jamy serca i zastawki to wsierdzie. Z zewnątrz serce otoczone jest osierdziem, czyli błoną składająca się z dwóch warstw - zewnętrznej włóknistej i wewnętrznej surowiczej (wydzielającej płyn). Osierdzie tworzy dookoła serca barierę ochronną, co sprawia, że serce pracuje w środowisku, w którym prawie wcale nie zachodzi zjawisko tarcia.

Choroby serca możemy podzielić na strukturalne i czynnościowe. Każde uszkodzenie serca, ograniczenie dopływu tlenu do niego, zmniejszenie wydajności czy upośledzenie zdolności pompowania krwi powoduje zakłócenie współpracy serca, nerek i naczyń krwionośnych. Sytuacja taka prowadzi do uszkodzenia nie tylko samego mięśnia sercowego, lecz również całego organizmu.
Choroba serca może być spowodowana:

• arytmią (nieregularne bicie serca)
• zatorowością (skrzep krwi, który przemieścił się wraz z krwią z miejsca powstania i zablokował naczynie krwionośne), która może  prowadzić do zablokowania tętnic
• rozstrzenią (rozciąganie jam serca, powodujące powiększenie się ich wnętrza w wyniku podwyższonego ciśnienia)
• przerostem (zgrubienie ścian serca, powodujące zmniejszenie rozmiarów jam serca oraz zmniejszenie jego elastyczności)
• niemożnością sprostania zwiększonemu zapotrzebowaniu na tlen i usuwania produktów przemiany materii, np. w czasie wysiłku fizycznego
• niedostatecznym skurczem (serce nie wypompowuje całej krwi lub też niewystarczająco się nią wypełnia)
• bólem, głownie z powodu niedokrwienia (brak dostatecznego dopływu tlenu, z powodu zmniejszonego przepływu krwi)
• niedomykalnością (wsteczny przepływ krwi powodujący zwiększone ciśnienie w naczyniach krwionośnych płuc i wątroby)
• stenozą (zwężeniem ujścia naczyń odchodzących od serca)
• martwicą tkanek (trwała utrata tkanki sercowej spowodowana brakiem tlenu, prowadząca do powstawania blizn)

Choroby serca mogą być spowodowane:

• nadużywaniem alkoholu
• przyjmowaniem sterydów anabolicznych
• miażdżycą
• schorzeniami autoimmunologicznymi
• infekcją bakteryjną
• przyjmowaniem kokainy
• wadami wrodzonymi
• cukrzycą
• niezrównoważoną dietą, bogatą w tłuszcze nasycone i cholesterol
• nadciśnieniem tętniczym
• urazem lub doznanymi obrażeniami
• siedzącym trybem życia
• paleniem papierosów
• zaburzeniami czynności tarczycy (niedoczynnością lub nadczynnością)
• toksynami takimi jak rtęć, czasem niektórymi leki stosowanymi w chemioterapii lub w leczeniu HIV/AIDS
•  infekcją wirusową