Co to jest?

Dławica bolesna/dusznica bolesna to określenie bólu w klatce piersiowej, spowodowanego niedostatecznym dopływem krwi i tlenu do serca. W Stanach Zjednoczonych na chorobę tę cierpi ponad 6 milionów ludzi. Bardzo często powiązana jest ona ze zwężeniem tętnic w chorobie niedokrwiennej serca (CAD). Zwężenie takie spowodowane jest miażdżycą - postępującym odkładaniem się depozytów tłuszczowych (blaszek miażdżycowych) w ścianie naczyń krwionośnych. Pacjenci cierpiący na dławicę mogą nie odczuwać dolegliwości podczas wykonywania codziennych czynności, ale niewydolność zaatakowanych procesem miażdżycowym tętnic może wystąpić w sytuacjach zwiększonego zapotrzebowania, takich jak  wysiłek fizyczny, stres i nagłe zmiany temperatury.

Wtedy pojawiają się objawy dławicy, które nie zawsze ustępują, nawet po odpoczynku. Pacjent może odczuwać ból w klatce piersiowej, dyskomfort i/lub ucisk. Ból może też promieniować, czyli być odczuwalny w lewym barku, ręce, plecach lub żuchwie. U niektórych pacjentów w podeszłym wieku dławica może być trudna do rozpoznania ze względu na występowanie objawów takich jak bóle brzucha po posiłku (z powodu zwiększonego zapotrzebowania na  krew w procesie trawienia) lub ból pleców czy barku (często mylony z zapaleniem stawów).
Intensywność i zakres wysiłku fizycznego, po którym pojawiają się objawy dławicy, a także natężenie objawów klinicznych,  jest różne w zależności od pacjenta. Różnice mogą również występować pomiędzy epizodami choroby i w miarę czasu jej trwania u danego pacjenta. Ponieważ choroba niedokrwienna serca jest schorzeniem postępującym, objawy dławicy z czasem mogą się nasilać, występować częściej i/lub stawać się bardziej odporne na odpoczynek i leczenie.

Wyróżnia się 3 główne typy dławicy:

1. Dławica stabilna charakteryzuje się przewidywalnymi objawami i okresami trwania dyskomfortu w klatce piersiowej, które pojawiają się w czasie wysiłku fizycznego czy stresu. Ból zwykle ustępuje po odpoczynku i/lub leczeniu nitrogliceryną, czy innym odpowiednim lekiem. Wielu pacjentów cierpiących na ten rodzaj dławicy może prowadzić względnie normalne życie przez wiele lat, ale u niektórych choroba może z czasem ulec nasileniu lub nagle przejść w postać dławicy niestabilnej.

2. Dławica niestabilna jest jednym z rodzajów ostrego zespołu wieńcowego, do których zaliczamy również zawał mięśnia sercowego. Charakteryzuje się ona zmianą charakteru epizodów dławicy, ich częstszym występowaniem nawet w stanie spoczynku i/lub brakiem odpowiedzi organizmu na leczenie. Jest to zazwyczaj znak, że stan pacjenta się pogarsza. Ból odczuwany przez pacjenta z dławicą niestabilną może być silniejszy i trwać dłużej, niż w przypadku dławicy stabilnej. U pacjentów z dławicą niestabilną występuje zwiększone ryzyko wystąpienia ataku serca, poważnej arytmii i zatrzymania akcji serca. Stan ten stanowi zagrożenie życia i powinien być natychmiast rozpoznany i poddany leczeniu. Mianem dławicy niestabilnej określany jest również pierwszy epizod dławicy występujący u pacjenta.

3. Dławica odmienna (dławica Prinzmetala) prawie zawsze pojawia się w stanie spoczynku, zwykle w nocy a jej przyczyną jest skurcz tętnicy wieńcowej. U wielu osób z tym typem dławicy występuje również zaawansowana miażdżyca przynajmniej w jednym dużym naczyniu wieńcowym. Ten typ dławicy może również wystąpić, chociaż o wiele rzadziej, u osób z chorobą zastawek lub niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, jak również u osób przyjmujących kokainę i metamfetaminę.